کشت سلولی چیست؟

کشت سلولی چیست؟ به فرایند کشت کنترل شده سلول‌های پروکاریوتی یا یوکاریوتی در فلاسک فیلتر دار یا بدون فیلتر و یا پلیت کشت سلول توسط محیط کشت مناسب، گفته می شود. این اصطلاح بیشتر در مورد کشت سلول‌های جانوران پر سلولی کاربرد دارد. برای کشت سلول‌های جانوری از محیط کشت‌های خاصی استفاده می‌شود. معمولا سلول‌های جانوری را در دمای ۳۷ درجه سانتیگراد و در تجهیزاتی نظیر انکوباتور‌های CO2 دار کشت می‌دهند.

کشت یاخته های جانوری باید در شرایط کاملا آسپتیک(ضد عفونی) انجام شود چون رشد این سلول‌ها بسیار کند تر از رشد باکتری‌ها و مخمرها است و امکان آلودگی محیط کشت در آن وجود دارد. برای جلوگیری از رشد باکتری‌ها گاهی از آنتی بیوتیک‌هایی مانند پنی‌سیلین، استرپتومایسین و یا جنتامایسین استفاده می‌شود.

محیط‌های کشت اختصاصی برای رشد سلول‌های مشخص نیز وجود دارد. مانند محیط کشتی که در آن فقط هپاتوسیت‌ها رشد می‌کنند و یا محیط کشت‌هایی که فقط نورون‌ها که تقسیم نمی‌شوند، می‌توانند زنده بمانند. برای اینکه سلول‌ها در محیط کشت بخوبی تکثیر یابند، لازم است تراکم آن ها در محیط کشت کم باشد. برای این منظور باید هر چند وقت یکبار، سلول‌ها را به محیط کشت‌های تازه پاساژ داد.

در صورتیکه تراکم سلول‌ها بالا رود، بعلت ممانعت تماسی تکثیر سلول‌ها متوقف شده و سلول‌ها وارد مرحله تمایز می‌شوند که یکی از مراحل کشت سلولی است .یکی از اهداف کشت سلولی مطالعه سلول ها از نظر نحوه رشد، نیازهای غذایی و علل توقف رشد آنهاست که تغییرات هر کدام می تواند بر مورفولوژی این سلول ها که ما در زیر میکروسکوپ مشاهده می کنیم، تاثیر زیادی داشته باشد. بنابراین برای مطالعه چرخه رشد سلولی، توسعه روش های کنترل رشد سلول های سرطانی و تعدیل بیان ژن ها نیاز به کشت این سلول ها در محیط خارج بدن می باشد.

ویژگی های آزمایشگاه کشت سلولی

با توجه به اهمیت کشت سلولی باید توجه زیادی به موقعیت آزمایشگاه کشت سلولی شود؛ به عنوان مثال این آزمایشگاه به هیچ عنوان نباید در بخش های میکروب شناسی و یا محل نگهداری حیوانات قرار بگیرد. قرار گرفتن آزمایشگاه کشت سلول در مکان های پرتردد نیز کاملاً غلط است، زیرا این فرآیند بسیار حساس بوده و نیاز به توجه زیادی دارد. توجه داشته باشید که در این آزمایشگاه ها بهتر است از کابینت ها و میزهای استیل استفاده شده تا به راحتی بتوان هر چند مدت یک بار آن ها را ضدعفونی کرد. اتاقکی به عنوان اتاق قرنطینه نیز باید در آزمایشگاه تعبیه شود تا برای بررسی موارد تازه وارد از آن استفاده شود. درب آزمایشگاه نیز باید به صورت همیشگی بسته بوده و سطح دیواره های آزمایشگاه باید صاف و صیقلی باشد و با رنگ روشنی رنگ آمیزی شده و به صورت ضد آب باشد تا بتوان به راحتی آن را تمیز کرد.

کشت سلول یکی از تکنیک‌های ازمایشگاه های زیست شناسی است. در این تکنیک محیطی شبیه بدن موجود زنده برای تقسیم و رشد سلول فراهم می‌شود. از سلول‌های تکثیر شده می‌توان برای بررسی مسیرهای مولکولی سلول‌های مختلف بدن، اثر دارو بر مکانیسم‌های سلولی، توالی‌يابی ژنوم و کلونینگ استفاده کرد.